Pages en palfreniers

Mecklenburgvrijdag 4 juli 2014 – Zelden ontmoet je het personeel van een vorstelijk hof uit de 18de eeuw. Ja, soms zie je op een portret een page als bijfiguur. Of een palfrenier op een koets, een lakei die een deur openhoudt.

In slot Ludwigslust, dertig kilometer ten zuiden van Schwerin in Mecklenburg Vorpommern, kwam ik onverwacht oog in oog te staan met een hele reeks leden van de zogeheten Hofstaat van hertog Christian Ludwig II. 

Ludwigslust werd door bouwmeester Johann Joachim Busch ontworpen als residentie voor hertog Frederik de Vrome van Mecklenburg. Het verrees tussen 1772 en 1776. Een bezoek is de moeite waard vanwege de rustieke ligging maar ook om het interieur. Wanden, schoorsteenmantels en plafonds zijn gedecoreerd niet met traditioneel stucwerk, maar met het goedkopere papier-maché. Een vroege vorm van recycling. Er werd een speciaal fabriekje voor opgericht waar nutteloze staatspapieren tot pap werden vermalen.

In het slot hangen vele portretten van de hertogelijke familie. Typisch zijn de Tafelbilder, bedriegertjes: levensechte, geschilderde en uitgezaagde voorstellingen op ware grootte van leden van de hertogelijke familie. Deze zetstukken dienden als haardscherm, maar werden ook wel ’s avonds bij kaarslicht zo opgesteld dat bezoekers via een spiegel de indruk kregen dat de voorgestelden werkelijk aanwezig waren.

Het meest frappeerde mij de tientallen natuurgetrouwe portretten van het hofpersoneel die in de zogeheten Orléanszaal hangen. Ze werden geschilderd op doek door Balthasar Denner omstreeks 1748. Het wonderlijke is dat geen van die portretten is voltooid. Niemand weet waarom. De doeken zijn geprepareerd en hebben alle een grijze grondering. De koppen zijn fijn en gedetailleerd geschilderd. Omdat kleding en attributen ontbreken, wordt de blik van de beschouwer vanzelf direct naar de gezichten geleid. Die hoofden zweven eigenlijk in het niets, hebben iets tijdloos en komen zo zeer nabij. Geheimrath von Klein, Kammerdiener Moldt, page Von Stralendorf, je kunt ze zo aanspreken. — RvG

Dit bericht is geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *